Mục tiêu phát thải ròng bằng “0" (Net Zero) vào năm 2050 đang trở thành định hướng chiến lược quan trọng của Việt Nam nhằm ứng phó với biến đổi khí hậu, thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển bền vững. Trong tiến trình đó, thanh niên không chỉ là lực lượng chịu tác động trực tiếp từ các vấn đề môi trường trong tương lai mà còn là lực lượng tiên phong thay đổi nhận thức, hành vi và thúc đẩy các sáng kiến cộng đồng hướng đến giảm phát thải, xây dựng xã hội xanh và phát triển bền vững.

Đối với thành phố Đồng Nai, địa phương đang phát triển mạnh theo hướng đô thị hiện đại, công nghiệp, logistics và dịch vụ – yêu cầu đặt ra hiện nay không chỉ là duy trì tốc độ tăng trưởng kinh tế cao mà còn phải đảm bảo phát triển hài hòa với môi trường, sử dụng hiệu quả tài nguyên và thích ứng với biến đổi khí hậu. Trước yêu cầu đó, các cấp bộ Đoàn trên địa bàn thành phố đã và đang triển khai nhiều hoạt động thiết thực nhằm phát huy vai trò xung kích của đoàn viên, thanh niên trong tham gia thực hiện mục tiêu Net Zero ngay từ cơ sở.

Hình: Những hành động xanh hình thành từ nhận thức xanh của các bạn đoàn viên, thanh niên góp phần lan tỏa ý thức bảo vệ môi trường.​

Một trong những điểm nhấn nổi bật trong năm 2026 là Ban Thường vụ Thành đoàn đã chỉ đạo 98 cơ sở Đoàn trực thuộc đồng loạt rà soát, đăng ký và triển khai thực hiện xóa các “điểm đen môi trường" trên địa bàn thành phố; đồng thời đưa kết quả thực hiện nhiệm vụ này vào tiêu chí đánh giá thi đua cuối năm của từng đơn vị. Qua triển khai, nhiều bãi rác tự phát, tuyến đường tồn đọng rác thải, khu vực ô nhiễm tại khu dân cư, kênh mương và các điểm công cộng đã được xử lý, cải tạo và duy trì thường xuyên bằng các công trình, phần việc thanh niên cụ thể; góp phần nâng cao ý thức trách nhiệm của đoàn viên, thanh niên trong tham gia bảo vệ môi trường tại địa phương.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức về Net Zero, giảm phát thải và phát triển xanh tiếp tục được các cấp bộ Đoàn triển khai sâu rộng với nhiều hình thức đa dạng. Trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn hệ thống Đoàn thành phố đã tổ chức hơn 540 hoạt động tập huấn, diễn đàn, hội thi, sinh hoạt chuyên đề và tuyên truyền cộng đồng về biến đổi khí hậu, phát triển xanh, tiêu dùng xanh và giảm phát thải khí nhà kính với sự tham gia của hơn 68.700 lượt đoàn viên, thanh niên và người dân. Nội dung tuyên truyền tập trung vào các giải pháp thiết thực như phân loại rác tại nguồn, hạn chế rác thải nhựa, tiết kiệm điện, tiết kiệm nước, sử dụng năng lượng sạch và xây dựng lối sống thân thiện với môi trường.

Đặc biệt, Đoàn TNCS Hồ Chí Minh thành phố đã phối hợp chặt chẽ với Hội Liên hiệp Phụ nữ thành phố chỉ đạo 100% cấp bộ Đoàn – Hội trên địa bàn duy trì thực hiện hiệu quả mô hình Dân vận khéo “Phân loại chất thải rắn có khả năng tái chế, tái sử dụng tại nguồn". Thông qua phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà, vận động từng người", đoàn viên, hội viên đã trực tiếp tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện phân loại rác thải tại nguồn, nâng cao ý thức tái chế và giảm thiểu lượng chất thải phát sinh ra môi trường. Điểm nổi bật của mô hình là nguồn kinh phí từ việc thu gom, phân loại và bán các loại chất thải có khả năng tái chế, tái sử dụng được các cơ sở Đoàn – Hội sử dụng để đầu tư trở lại cho các công trình, phần việc bảo vệ môi trường tại địa phương như xây dựng “Ngôi nhà xanh", tuyến đường sáng - xanh - sạch - đẹp, lắp đặt thùng rác công cộng, trồng cây xanh, hỗ trợ dụng cụ phân loại rác và triển khai các mô hình khu dân cư hạn chế rác thải nhựa. Qua đó không chỉ góp phần thay đổi nhận thức cộng đồng mà còn từng bước hình thành cơ chế tuần hoàn tài nguyên, giảm lượng rác thải phát sinh và thúc đẩy lối sống xanh trong nhân dân.

Hình: Mô hình “Đổi rác lấy quà" được các cấp bộ Đoàn triển khai hiệu quả, tạo được hiệu ứng tích cực trong cộng đồng, xã hội.

Bên cạnh các hoạt động cộng đồng, nhiều cơ sở Đoàn còn tích cực triển khai các mô hình thanh niên tham gia giảm phát thải trong đời sống hằng ngày như “Đổi rác lấy quà", “Chợ dân sinh giảm rác thải nhựa", “Thanh niên với tiêu dùng xanh", “Cơ quan xanh - văn phòng xanh", “Ngày không sử dụng túi nilon"… Nhiều đoàn viên, thanh niên chủ động sử dụng phương tiện giao thông xanh, ứng dụng năng lượng sạch và tham gia các hoạt động tái chế, tái sử dụng sản phẩm nhằm lan tỏa tinh thần sống xanh trong cộng đồng.

Trong giai đoạn phát triển mới, đặc biệt khi thành phố Đồng Nai đang hướng đến mục tiêu xây dựng đô thị hiện đại, thông minh và phát triển bền vững, vai trò của đoàn viên, thanh niên trong thực hiện mục tiêu Net Zero ngày càng có ý nghĩa quan trọng. Với tinh thần xung kích, trách nhiệm và sáng tạo, tuổi trẻ thành phố Đồng Nai sẽ tiếp tục tiên phong trong các hoạt động bảo vệ môi trường, giảm phát thải và phát triển xanh; góp phần cùng địa phương hiện thực hóa mục tiêu phát triển nhanh, hài hòa và bền vững trong kỷ nguyên mới.

Lê Nguyễn Minh Trí